07 noviembre 2016

PBL en el marco Heziberri

Según el artículo noveno del Decreto de curriculum para la Educación Básica (Pais Vasco) las metodologías de enseñanza deben garantizar los principios de la equidad y la inclusividad para conseguir el desarrollo de todas las competencias y el éxito de todo el alumnado.

Este es nuestro marco legal desde la publicación en el BOPV del decreto 236/2015 que no difiere en este punto de otros anteriores a esta fecha.

El ABP (aprendizaje basado en proyectos) es una metodología adecuada para cumplir ambas premisas: el desarrollo de competencias (alumnado activo realizando tareas en contextos reales para resolver un reto, un problema) y la equidad e inclusividad. En este sentido, el decreto subraya unos principios fundamentales. Se trata de una metodología que:
  1. Se centra en la acción competente, es decir, aquella que moviliza los recursos disponibles de forma integrada para resolver situaciones-problema.
  2. Desarrolla las competencias básicas cumpliendo así el objetivo principal de la escuela. El objetivo de la escuela no es transmitir  informaciones y conocimiento.
  3. Utiliza contenidos declarativos, procedimentales y actitudinales como recursos para encontrar respuesta a una situación-problema.
  4. Propone actividades basadas en situaciones reales, vinculando el conocimiento a los problemas importantes de la vida cotidiana.
  5. Implica de manera activa al alumnado en procesos de búsqueda, estudio, experimentación, reflexión, aplicación y comunicación del conocimiento.
  6. Otorga al docente el rol de tutorización del aprendizaje de los estudiantes, lo que implica diseñar, planificar, organizar, estimular, acompañar, evaluar y reconducir sus procesos de aprendizaje.
Podemos encontrar estos principios en la página 14 del Decreto 2016/144.

Después de leer estas características, ¿podemos establecer algún paralelismo con el PBL? Veamos:

  • Situación-problema = reto, situación o problema a resolver en el PBL
  • El objetivo de la escuela es desarrollar las competencias = Enseñanza organizada por medio de "tareas".
  • Buscar conocimiento, experimentar, reflexionar... = alumnado activo, que toma las riendas de su proceso de aprendizaje.
  • El docente diseña procesos de enseñanza =  Diseñamos secuencias didácticas con los pasos que propone el ABP.

El tema que hemos elegido para las Jornadas pedagógicas de este año ayuda al desarrollo de lo que el Decreto Heziberri nos solicita. Es más, os vamos a proponer una herramienta potente para poder concretar en el aula los principios pedagógicos que el propio decreto subraya, y lo haremos de la mano de un docente de amplia experiencia en su práctica con alumnado de Universidad con el que trabaja por proyectos y que atesora unas bases teóricas reconocidas: Fernando Trujillo. Este miércoles, 9 de noviembre, nos ofrecerá el marco teórico, las bases pedagógicas y los recursos para iniciar este ajuste metodológico necesario.

Por otra parte, el 16 de noviembre os ofreceremos de la mano de profesorado (y alumnado) avanzado de infantil, primaria y secundaria prácticas, recursos y consejos sobre algunos componentes del PBL que, estamos seguros, harán que os llevéis un kit valioso para dar los primeros pasos. 

Este año queremos, por tanto, reforzar y ampliar los pasos que llevamos dando estos últimos años con acciones de formación-acción codo con codo con claustros de la zona, acciones de difusión del trabajo por tareas cooperativo etc.


Iturria 
PIZTU PBL-a!

Esperamos que estas sesiones formativas que hemos preparado el equipo del berritzegune junto con las directoras del CEIP Larrea y del IES Cruces, con la colaboracion del Ayuntamiento de Barakaldo, sirvan como punto de partida hacia el cambio metodológico. Estamos dispuestas a colaborar. De momento, estamos ya dando formación en PBL en algún centro, hemos comenzado el curso PBL y hemos diseñado secuencias didácticas basadas en proyectos para primaria. Estas últimas están recogidas en este site 

¡Os animamos a participar de forma activa en este ilusionante reto! y ¡No olvidéis usar el hastag de las jornadas!

#30JP_PBL

Artículo en castellano traducido de este, publicado en el blog de las jornadas.

Asesoras de infantil y primaria

20 octubre 2016

PBL ikastaroa lehen hezkuntzako irakasleentzat

Urriaren 25ean PBL (proiektuen bidezko lana) ikastaro/mintegiko lehen saioa izango dugu Barakaldoko berritzegunean.

Badakigu urrian zehar lanez gainezka daudela ikastetxeak: bekak, Urteko Plana...

Zereginen artean, irakasleek ere programazioak berriztatzeari ekin diote. Irailaren 6an, Heziberri saioan, jorratu genuen unitate didaktiko baten garapena urratsez urrats eta adibideak jartzen. Antolatzaile grafikoa ere luzatu genizuen baliagarria izango zelakoan. Horretaz gain, hori guztia biltzen duen SITEA ere aurkeztu genuen.

Azken astean galdetu digute arazo-egoera baten inguruko unitate didaktikoa nola egin. Ba, erantzuna PBL ikastaroan duzue, hain zuzen. Heziberri saioan azaldu genuen bezala, arazo-egoera edo erronka PBLen bidezko unitate didaktikoaren abiapuntua da.

Beraz, zuzendaritza taldeei esan genien bezala, lehen hezkuntzako irakasleei (tutoreei, batez ere) gonbidatu nahi zaituztegu parte hartzen datorren astean hasiko den ikastaroan. Bertaratzen direnek beraien ikastetxearen lantaldeekin batera apurka apurka berriztatze horrek ekartzen dituen aldaketak ulertuko dituzte eta praktikan jarriko dute.

Bestalde, gure praktika doitzeko beharrezkoa da norabanako konpromisua: sekuentzia/unitate didaktikoa diseinatzearena eta zuen ikasleekin aurrera eramatearena. Bi osagaiak ezinbestekoak dira formazio eraginkorra lortzeko.

Bideo labur hau, gazteleraz, uzten dizuegu gakoak ezagutzeko:



Helbide honetan duzue izena emateko inskripzio orria.

Amaitzeko, 30.Jardunaldi Pedagogikoetako blogean duzue inskripzioa egiteko esteka. Aurten, PBL-a izango da gaia eta emalea Fernando Trujillo.

18 octubre 2016

Ibaibeko Ikasleen asanblada

Gaur goizean CEIP Ibaibe HLHIn egon naiz, hamabostero egoten naizen bezala, baina helduen ikaskom batzarrean egon beharrean, ikasturte honetako lehen ikasleen asanbladan.

Oso esperientzia ona izan dela aitortu nahi dut. Lehen bilera honetan ikasle eta irakasle berriak zeuden batzarrean eta gainera berritzeguneko aholkularia hurlbiltzea ... Ba, esan behar dut ikasleak zein irakasleak harrera ezinbobea egin didatela.

Ikastetxean astero izaten dituzten ikasgeletako asanbladetan hainbat gai jorratzen dira eta hilero egiten diren ikasleen asanblada orokor honetan ikasmaila bakoitzeko bi ikasle ordezkari bertaratzen dira (1.mailatik 6. mailara). Irakasleen partetik, ikaskom batzordean daudenak ere egoten dira, zuzendaria eta ikasburua barne. Ikasburuak aldez aurretik jaso eta landutako gaiordena jarraitzen du, bileran moderatzaile lana eginez.

 

Gai zerrendako puntuak jorratu eta ikasleek han erabakitakoa idazten dute informazioa geletan partekatzeko: aurtengo araua, nola bideratu salatu beharreko jarrerak... azaltzen da. Kontuan hartzen da ikasleen adina eta lehen eta bigarren mailetakoek ulertu eta idatzi arte itxaroten dira errespetuz.

Aurteko ikasgeletako elkarbizitza koadernoak banandu dira baita erabilera azaldu ere.

Hau guztia primerako izan arren, azken puntua izan da aipagarriena. Txandaka geletan jasotako kezkak eta problemak azalaratu dituzte ikasleek. Ikasle gehienek ekarpenak egin dituzte, helduek adi entzun dute eta guztion artean proposamenak egin dituzte.

Planteamendu hauek oso emankorrak direla pentsatzen dut, ahotsa ikasleei ematen zaielako, arazoetaz pentsatzeko eta akordioak hartzen eta betetzen ikasten dutelako, irakasleek ikasleen argudioak eta kezkak entzun eta bideratzeko laguntza eman dezaketeelako eta, bide honetan, benetako hezkuntza komunitatea osotzen delako.

Barakaldoko eskola batzuetan egiten dela dakidanez, hurrengo batez ea gonbidatzen nauten.:)

11 septiembre 2016

Barakaldoko Lehen Hezkuntzako irakasleentzat antolatutako Heziberri 2020 inguruko lan-saioa

Irailaren 6an, ikastetxe publikoak zein itunpekoak deitu genituen Clara Campoamor zentro zibilkoan elkartzeko lehen hezkuntzako irakasleek Heziberri 2020k dakatzan nobedadeak ezagutzeko eta, batez ere, elkarlanean, eredu pedagogikoak zein dekretuak adierazten dituen metodologia eta programazioak praktikatzeko.

Zeregin asko daude ikasturte hasieran baina, ikasleak zentroetan hasi baino lehen, aukera paregabea dugu lau ordutako saioa burutu ahal izateko, eta, batez ere, ahalik eta dozente gehiago bertaratu ahal izateko. Barakaldoko ikastetxe guztietako irakasleak hurbildu ziren, 220 lagun inguru. Horrek asko poztu gintuen eta eskerrak eman nahi dizkizuegu hurbildu zineten guztieei bai, eta zentroen zuzendaritza taldeei ere.


Jardunaren lehen zatian, marko teorikoa jorratu genuen eredu pedagogikoa eta dekretuaren iturriak aztertuz. Aurrean dugun lana ez dela "hutsean" eraki behar azpimarratu genuen, urteak bait daramatzagu konpetentziak, metodologia eragileak edo errubrika hitzak eta kontzeptuak entzuten, ezagutzen eta, neurri batean, aplikatzen gure ikastetxeetan. Hale ere, dokumentu berriak irakurtzearen eta barneratzearen beharra funtzezkoa da. Zentzu horretan, taldekideekin trukatzea iritziak, iradokizunak eta abarrak tresna ezinhobea deritzogu klaustroetan hausnarketa sustatzeko eta komuneko oinarriak ezartzeko. Hiztegi komuna izatea abiapuntua izan daiteke eta, horretarako, Hezkuntza Departamentuko web orrian jarritako glosarioa lagungarria izan daiteke.

Bestalde, saioa diseinatzen hasi ginenean, dinamikak erabitzea, hausnarketa sustatzea eta elkarlana helburutzat hartu genituen. Transmisio ereduak baztertu nahi baditugu ezinbestekoa da aholkulariok ere aktiboak diren eredu metodologikoak erabiltzea eskaintzen ditugun formazio-saioetan. Batzutan, eredu honek "desoreka" sor dezake. Eta desorekak onak dira eraldaketa sustatzeko, gure praktikak kolokan jartzeko eta, horren ondorioz, agian, praktika berriztatzeko erabakiak hartuko dira. Gainera, erabilitako dinamikak eta teknikak ikasgeletan edota irakasleen bileretan erabilgarriak izan daitezkeela pentsatzen dugu.

Saioaren hasieran, prozedura ezarri genuen batzarrari etekina ateratzeko (seinalea adostu genuen talde-lana uzteko eta zetorren ataza burutu ahal izateko, adibidez). Banandutako post-it-etan, ideiak, galderak eta iruzkinak jartzeko konsigna eman genuen "foro analogikoa"n utz zitzaketela adieraziz.

Ondoren, aurrezagutzak azalaratzeko, 1-2-4 teknika erabili genuen. Bigarren zatian, kafea eta gero, lauko taldeetan elkartu ziren eta unitate didaktikoaren edukiera, atalez atal, azaldu genuen adibideak eta ereduak ematen. Guk diseinatutako txantiloia bete zuten elkar lanean. Bazeramaileek taldekideen ekoizpenak partekatu zituzten eta bide batez, taldeetan sortutako ideiak "eramateko" aukera izan genuen guztiok. Bestalde, baliabideak ordenatzeko, lehenesteko eta gordetzeko baita zentroen ekoizpenak partekatzeko ere, sortu dugun Heziberri 2020 sitea aurkeztu genuen. Bertan, jardunaren aurkezpena, txantiloiak eta argazkietan eginiko dokumentazioa daude eskura.



Amaitzeko, "artile sarea" sortu genuen saioaren gure azken xedea irudikatzeko: Barakaldoko lehen hezkuntzan aritzen diren irakasleen lan-sarea sortzeko gonbidapena luzatzea. Irakasle lana doitzearen erronkaren aurrean, kooperazioa eta eskuzabaltasuna izan daitezke (badira) arrakastaten gakoak. Baliabideak, praktika onak, zalantzak, eskaerak partekatzeko, Twitter-en hashtag  hau  #LHberriztatzen_ B04 zabaldu (eta erabiliko) dugu

 
Elkarrizketak, elkar-lanak, ezagutza adierazi eta partekatzeak, hau da, guztion adimenak jokoan jartzeak lagunduko digu ikaste-irakaste prozesua egokitzen eta aberasten ikasleek, mende honetan, behar duten formazioa jaso ahal izateko.

Twitter-en aurkituko gaituzue:

@bertamares
@susanalobela

Bidaia hasi da...

25 agosto 2016

¡Cómo me gusta el verano para aprender!

Igual estoy un poco loca pero me lo paso muy bien aprendiendo. Estimula mi cerebro y activa mi pensamiento. Cuando no existía Internet pasaba los veranos leyendo. A la sombra, claro.

Tenía muchas ganas de adentrarme en el conocimiento de los Entornos Organizacionales de Aprendizaje (OLE) desde que descubrí el CANVAs de @conecta13.

Llevaba un tiempo también interesada en el Content Curation y sobre todo en la gestión de mi PLE (en este enlace está el antiguo, recogido bajo mi I.D.

Pues bien, este verano, y después de participar en tres minicursos en la @euskalencounter de Barakaldo (Wordpress, GTD e Infogram, muy bien llevados por los profesores de la Universidad de Mondragón @elitxuOn y @dreguera, por cierto) decidí apuntarme al curso "Después del PLE, ¿qué?"de #Scolartic.

Ya he hecho varios en esta plataforma de aprendizaje autónomo que cuenta además con dinamizadores y actividades P2P para completar los materiales y actividades que ofrece. El verano pasado hice "Introducción a la Gamificación" (el 29 de agosto se inicia la cuarta edición, por cierto). Ángel González, creador del curso, me ayudó a comprender un poco en qué consiste la gamificación en la educación (otro mundo a explorar).

2016-07-23 10.25.26

En esta "agosteña" formación, "después del PLE, ¿qué? ", hemos realizado dos tareas obligatorias y alguna voluntaria. Los productos de las mismas han sido los siguientes:
  • Mi PLE, rehecho y actualizado con las indicaciones del curso, para lo que he usado Genially (herramienta que recomiendo). Un vistazo me ha servido para comprender que resulta caótico, enorme, desproporcionado, ineficaz..., sobre todo porque contiene un maremágnum de servicios, redes, apps, programas etc... que utilizo para varias funciones indistintamente. Creo que he de tomar decisiones al respecto.

  • El artefacto digital (todavía me suena raro jeje) que contiene la valoración del curso y de los aprendizajes realizados.
Como consecuencia de la reflexión realizada he pensado también que debo retomar este blog, como porfolio y diario. Me da pena que muchas de las cosas que he hecho, en las que he participado y aprendido con otros y otras no estén recogidas aquí, como hacía antaño. Escribir es, por una parte, documentar y, por otra, reflexionar sobre proyectos, aprendizajes..., algo que continuamente recomiendo. Supongo que las redes me absorben y que cada vez saco menos ratos para alimentarlo.

Para concluir, quiero recomendaros esta formación "a la carta" porque está muy bien diseñada, se aprende mucho y además... te dan un badget para poner en el blog que eso siempre anima.

18 marzo 2016

LH3.mailako barne ebaluazioa: lan saioa

Asteazkenean Barakaldoko berritzegunean 60 irakasle inguru bertaratu ziren HH-LH aholkularitzatik antolatutako lan-saiora.
Aurki egin beharreko 3.mailako barne ebaluazioaren inguruko saio honetan hiru helburu ziren nagusi:
    1.  Ezagutaraztea zein lege-markoan kokatzen den ebaluazio berri hau (4.mailako diagnosi ebaluazioarekin alderatzen) eta gure Dekretuan (237/2015) honen inguruan egiten diren aipamenak.
    2. Maneiatzea, lantalde dinamiken bidez,  ISEI-IVEI eta Berritzegune Nagusiak prestaturiko materialak egin ahal izateko. 
    3. Hausnartzea ikasgeletan egiten ditugun jardueren inguruan. Proben egitura, neurtzen dituen konpetentzien dimentsioak, ikasleei egiten zaizkien egitekoak... kontuan hartzen ditugu?  Programatzen al ditugu mota horietako jarduerarik? 
    Lehendik eta behin, Hezkuntza Departamentuak eskaintzen duen "probak egiteko pack-a" erabiltzea edo ikastetxe bakoitzak sortutakoak erabiltzearen erabakia zentruen autonomian uzten zela argitu zen. Berritzeguneak lan saio honetan aholkuak, dinamikak, materialak eta foro bat hausnartzeko jarri du zentruei laguntzeko asmoarekin.


    Bestalde, proben itemak ikusita, idazmena eta ahozko frogak aztertuak, aholkularitza honetatik pentsatzen dugu aukera ezinhobea dela ikastetxeetan egokitze prozesuak irekitzen hasteko.

    Saioan HH-LH aholkularitzak aspaldi erabiltzen genituen guneak elkartzeko daukagun site berria aurkeztu genuen. Bertan batu dira saio honetako baliabideak eta bai mintegietan, bai zentruen formazioan, bai ikastaroetan sortu eta partekatu ahi dugun beste hainbat material.

    10 marzo 2016

    Sekuentzia didaktikoak ikaskuntza kooperatiboa erabiliz

    Atzo El Pilar ikastetxeko klaustroan Berriprest azkenaurreko saioa burutu genuen. Ikasturtean zehar sekuentzia didalktikoak joan dira diseinatzen ezinbesteko osagaiak txertatuz, haien artean:

    2015-11-25 19.39.52
    • Egitura kooperatiboak
    • Jarduerak: hasierakoak, edukikoak eta amaierakoak
    • tresna digital xeheak
    • Azkeneko produktua
    • Zabaltzeko jarduera ere txertatu da. Alde batetik hozkotasuna lantzeko eta beste aldetik kideen aurrean:
      • Eginikoa plazaratzeko (prozesua),
      • Emaitza (produktua) aurkezteko eta 
      • Ikasitakoa adierazteko (metakognizioa errazteko) 
    Azken saioan falta zitzaigun azken osagaia gehitu genion sekuentziari: Ebaluazioa. Errubrika egiterai ekin zioten, lan kooperatiboa eta jarduerak ebaluatzeko.


    Lan bikaina burutu dute! Orain, Aste Santuko oporrak eta gero, ikasgeletan martxan jarriko dituzte, dokumentatu eta maiatzean berriro ikusiko dugu eginikoa elkar trukatzeko eta hausnarleta egiteko


    Blog honetan beste sarrera honi buruz.

    29 febrero 2016

    #JEDI2016 #ikaskurator tailerra

    Hona hemen tailerkideen txioak istoria batean:


    Tailerraren garapena, landutako tresnak, emandako azalpenak eta zuen iradokizun eta ekarpenak.

    @asieraz, @txiotxio eta @bertamares

    Mila esker!